De kunst kan eindelijk het Rijks weer in

De bouwwerkzaamheden aan het Rijksmuseum in Amsterdam zijn na negen jaar zo goed als afgerond. Maandag vindt de officiële sleuteloverdracht plaats. De Rijksgebouwendienst, de eigenaar van het monumentale gebouw, geeft de sleutel dan symbolisch terug aan het Rijksmuseum.
 
Het museum kan nu beginnen met het inrichten van de tachtig zalen. Na de inrichting met tentoonstellingsmaterialen volgen de kunstwerken, tussen de 8000 en 10.000 stuks. Als eerste worden ingewikkelde, grote en vreemde objecten neergezet, waaronder een vliegtuig uit 1917 dat het Rijks vorig jaar verwierf. De instelling heeft een verzameling van ruim 1 miljoen kunstvoorwerpen, waarvan het merendeel dus in depots is ondergebracht.

Mozaïekvloer
Het hoofdgebouw van het Amsterdamse museum sloot in december 2003 de deuren voor een grootscheepse verbouwing. Het ontwerp uit 1885 van architect Pierre Cuypers werd door de Spaanse architecten Antonio Cruz en Antonio Ortiz in ere hersteld. Ook kreeg het museum een ondergronds plein van 4000 vierkante meter. De topstukken van het museum, waaronder de Nachtwacht van Rembrandt, kregen een plek in de Philipsvleugel. Daar ontvangt het Rijks ongeveer 1 miljoen bezoekers per jaar.

Grandeur
Restaurateurs brachten originele details van de architect terug. De enorme Voorhal is gereconstrueerd, de mozaïekvloer is opnieuw uitgevoerd naar oorspronkelijk ontwerp, de schilderingen van Cuypers zijn na 90 jaar weer zichtbaar. 'De Voorhal laten we ook helemaal leeg, om de grandeur van het gebouw in optima forma te laten zien', zegt Pijbes.
De directeur is trots op het resultaat. Alleen wat oneffenheden hadden wat hem betreft nog weggewerkt mogen worden. In sommige bakstenen muren in dienstruimtes zitten nog gaten. 'Stuken mocht niet van Monumentenzorg.'

Fietstunnel
Volgens de oorspronkelijke planning zou de verbouwing 4,5 jaar duren en zou het Rijksmuseum halverwege 2008 weer heropenen. Door allerlei tegenslagen is dit bijna vijf jaar later geworden. Zo werd gesteggeld over de fietstunnel onder het museum. Pijbes wilde die weg hebben; de gemeente besliste anders.

Nieuwjaarsdag
In april opent het vernieuwde Rijksmuseum de deuren voor het publiek. Straks zullen 2 miljoen bezoekers per jaar door het museum dwalen, elke dag van het jaar, ook op nieuwsjaarsdag. 'We zijn daarmee vermoedelijk het eerste museum wereldwijd dat 365 dagen per jaar geopend is.' En als het aan Pijbes ligt, brengen mensen ook een bezoek aan de compleet heringerichte tuin, met beelden, een fontein en originele speeltoestellen uit de jaren '40 en '50 waar kinderen op kunnen spelen.
'We hebben daar het mooiste terras van Amsterdam waar je groente kunt eten die we in onze 19e eeuwse kas hebben gekweekt.' Daar wil de hoofddirecteur elk jaar op 21 juni de Rijksmuseum Summer Party organiseren. Zenuwachtig is Pijbes niet, met de heropening in zicht. 'Alles gaat goed, en zo niet, dan niet. Ik heb er geen slapeloze nachten van.'