Expats vinden ambassadeplan sigaar uit eigen doos

Een dure sigaar uit eigen doos: zo zien veel Nederlandse expats en emigranten het voornemen om ambassades voortaan noodhulp voorop te laten zetten. Bij de plannen van minister Uri Rosenthal van Buitenlandse Zaken draait het meer om wat de ambassades níet doen, vinden ze.

Na de executie van Zahra Bahrami in Teheran begin dit jaar, kreeg minister Rosenthal veel kritiek. De Nederlandse diplomatie had sneller en actiever moeten optreden, vonden de critici. Dan was het leven van de gevangen Nederlands-Iraanse misschien nog te redden geweest.

Deze week stuurde de minister een brief aan de Tweede Kamer. Hij legt daarin opvallend veel nadruk op dit soort 'extreme omstandigheden'. De recente crises - naast het geval Bahrami bijvoorbeeld ook de revolutie in Egypte - laten zien hoe kwetsbaar Nederlanders in het buitenland kunnen zijn, schrijft Rosenthal.

Sober
Ambassadepersoneel moet daarom extra getraind worden, door middel van 'crisisoefeningen'. Ook moeten er betere communicatiemiddelen komen, zodat de afhankelijkheid van lokale netwerken afneemt. En speciale consulaire teams krijgen er 'tientallen' medewerkers bij. Maar dat kost natuurlijk wel wat.
Het kabinet wil daarom de normale dienstverlening van de ambassades 'versoberen'. En als iemand in de toekomst een reisdocument aanvraagt, moet de afhandeling daarvan bovendien 'kostendekkend' zijn. Met andere woorden: aan een nieuw paspoort hangt straks een fors hoger prijskaartje.
Druppel
Na alle eerdere veranderingen is het plan van Rosenthal voor veel Nederlanders in het buitenland de druppel die de emmer doet overlopen. Doordat alleen ambassades nog paspoorten mogen uitgeven en consulaten niet meer, was het aanvragen toch al een duur grapje geworden, schrijft Marcel op Facebook.
'Brutaal! Eerste de consulaten sluiten, zodat je sowieso (hogere) reiskosten hebt om reisdocumenten aan te vragen, en nu ook nog de leges bij de ambassade verhogen. Nog even en ik laat me in mijn gastland naturaliseren!'
Grenzen
Voor die 'versoberde' dienstverlening krijgen ze bovendien iets terug dat al lang in orde had moeten zijn, schrijft Esther uit Egypte. 'Hier heeft de noodhulp nogal gefaald tijdens de revolutie. Als ik dan hoor hoe andere ambassades hun landgenoten op de hoogte houden, dan staat hun nog veel werk te wachten!'
En dan zijn er straks ook nog eens grenzen aan de hulpvaardigheid. Want het ambassadepersoneel en de speciale consulaire teams mogen van de minister niet langer bijstand verlenen aan Nederlanders die 'dringende adviezen' van het ministerie om weg te gaan in de wind slaan. En dat zijn er nogal wat.
Trend
Waar veel expats en emigranten het dan ook over eens zijn, is dat dit nieuwste kabinetsplan niet op zich staat, maar deel uitmaakt van een steeds duidelijker wordende trend. Volgens de minister is het sleutelwoord daarbij de 'eigen verantwoordelijkheid' van Nederlanders in het buitenland.
Maar: 'Nederlanders in het buitenland beginnen langzaam Tweederangsnederlanders te worden', zoals Marcel het omschrijft op Facebook. En: 'Het lijkt erop dat de Nederlandse politiek bezig is van Nederland een eilandje te maken', reageert Arjan eveneens op Facebook.

Dromen
Toch ziet Karin een lichtpuntje als minister Rosenthal zijn zin krijgt van de Kamer. 'In Egypte gaan ze er vanuit dat iedereen Engels of Arabisch spreekt. Als ze meer noodhulp willen aantrekken, is het misschien een idee om Nederlandssprekenden de telefoon te laten beantwoorden. Ik mag toch wel dromen...?'